Sau khi khảo sát về địa chất, thủy văn và yêu cầu về tải trọng của công trình mà người thiết kế sẽ đưa ra biện pháp thi công móng nông.
Trong bài viết này, Xây Dựng Nền Móng sẽ nêu các nguyên tắc cần kiểm tra khi thiết kế móng nông theo TCVN 9362:2012, thay vì dùng các kích thước hoặc độ sâu kinh nghiệm như một quy tắc cố định.
Phạm vi của TCVN 9362:2012
TCVN 9362:2012 hiện còn hiệu lực và dùng để thiết kế nền nhà và công trình trong phạm vi tiêu chuẩn. Tiêu chuẩn này thay thế TCXD 45:1978. Theo phạm vi công bố, TCVN 9362:2012 không dùng để thiết kế móng cọc và một số nhóm công trình chuyên ngành được loại trừ.
Điều kiện địa chất không thể quy về “5–7 m đất sét”
Khả năng dùng móng nông phải được đánh giá từ phân bố các lớp đất, chỉ tiêu cơ lý, tải trọng, kích thước móng dự kiến, biến dạng và ổn định. Không có quy tắc chung rằng một lớp sét dày 5–7 m là đủ để đặt móng nông.
Kích thước móng do tính toán quyết định
Chiều rộng, chiều dài và chiều sâu đặt móng phải đáp ứng yêu cầu về sức chịu tải, biến dạng, ổn định trượt–lật và cấu tạo. Các con số như 0,8–1,4 m hoặc giới hạn lún 8 cm không được dùng như giá trị mặc định cho mọi công trình.
Mực nước ngầm
Móng có thể nằm trên hoặc dưới mực nước ngầm tùy thiết kế. Khi nước ngầm ảnh hưởng, cần xét áp lực nước, thay đổi ứng suất hữu hiệu, điều kiện thi công hố móng, ổn định đáy và tác động tới công trình lân cận. Không có yêu cầu chung buộc đáy móng luôn phải đặt trên mực nước ngầm.
Công trình lân cận và tầng hầm
Khoảng cách, cao độ giữa móng mới và tầng hầm, đường ống hoặc móng hiện hữu phải được kiểm tra theo hình học và bài toán tương tác cụ thể. Không dùng quy tắc “đáy móng phải sâu hơn tầng hầm 40 cm” nếu hồ sơ thiết kế không quy định.
Trình tự lựa chọn phương án móng nông
- Thu thập tải trọng và khảo sát địa chất.
- Chọn sơ bộ loại móng và cao độ đặt móng.
- Kiểm tra sức chịu tải, biến dạng và ổn định.
- Kiểm tra ảnh hưởng nước ngầm, hố đào và công trình lân cận.
- Hoàn thiện cấu tạo và biện pháp thi công theo hồ sơ.
Hình ảnh minh họa

- Bảng tra dành cho môn học Cơ học đất – trường Đại học Xây Dựng
- Những lưu ý khi thi công nền móng đảm bảo chất lượng và an toàn
- Lưu ý về độ rung ảnh hưởng đến kết cấu xung quanh khi dùng búa rung
- TCVN 9153:2012 – Phương pháp chỉnh lý kết quả thí nghiệm mẫu đất
- Tiêu chuẩn thi công đóng cọc trong điều kiện đất yếu cần tuân thủ những gì?
